Erdal Dêrik

Her diçû dengê daholên cengê ji dûr ve olan didan. Emê bi du ciyan çeperan bigirin. Her ciyek wê sê heval bin. Cihê me yê herî pêş, ez, Rêdar û Serdar bûn. Çepera me ya herî pêş e. Ciyê din jî Mazlûm, Bargiran û Xişman bi sed gavekê li pêş me çeperên xwe çêdikirin.

Piştî ku me ciyê koma xwe kontrol kir, me biryar girt ku em di du çeperan de bi cî bibin. Di çepera li ser sirtê, Rêdar û di çepera bi deh gavan jêrtir ez û hevalê Serdar bûn. Hîna çar-pênc saet ji berbangê re maye. Me dest bi çêkirina çeperên xwe kirin. Di saetek diduyan de me çeperê xwe temam kir. Sibeyî emê di van çeperan de şerekî bêhempa bikin. Lê, di dema ku me çeper çêdikirin, diyar dibû ku, rewşa Rêdar di aliyê derûnî de zêde ne baş bû. Ev ne nerihetiya wî di pitepita wî de diyar bû. Gelek tişt di ber xwe de digot; “Ev çi ye? Ma çima plan hate guhartin?” Me destpêkê digot qey nexweş e. Lê em fikirîn ku mirov nexweş be mirov ew qas pitepit nake. Serê min û Serdar ji ber pitepita wî bûbû fena defê. Bes çi dibû bila bibe, wê sibeyî şerekî mezin li dar biketana.

Rêdar got ku; ezê xwe dirêj bikim. Di vê navberê de ez û Serdar ketin çeperê û em bi hev re bi dengekî nizm bi pistepist axivîn. Me dengê hev dibihîst, bes me rûyê hev û din nedidîtin.

Hevalê Serdar; tu dizanî hevalê Erdal, rewşa hevalê Rêdar pir baş xuya nake, nerihetiyek di hundirî wî de heye. Min jî ev rewş ferq kiribû. Ma me yê çibikirana? Jixwe rewş awartebû. Hevalan çeperên xwe qedandibûn. Em li benda dijmin bûn ku, bikevin dûrbûna narîncokên destan. Ji dûr ve şer dest pê bike, wê dijmin bi teknîka xwe me tengav bikirana.

Serdar çeka wî di dest de, bi lêhûrbûneke kûr di bizmikê nîşanê de nîşan girtibû jî. Ez hinek bişirîm. Ka niha bisekine, jixwe tu yê sibehî têrî xwe nîşan bigirî. Tu dizanî hevalê Serdar, ev şer tiştek sosret e. Her çiqasî seyran be jî, lê wisa tiştên derveyî aqil têne jiyandin ku. Carekê me êrîşê girekî dikir. Li her derê fîşek û narîncok diteqiyan û pê re jî dengê tilîliyan jî kêm nedibû. Teqîn û reqîna fîşek û bombeyan, fena dengê dahol û zirneyê bûn. Ez gelek car bûme şahid ku, hinek hevalên wisa destpêka şer, bi heyecan in an pitepit dikin, lê bi destpêkirina şer re, dibin şêr û lêdanên gelek mezin li dijmin dane. Gelek tiştên ku mirov texmîn nake diqewimin. Di vê şoreşê de wisa tişt qewimîne, hiş û aqilê mirov qebûl nake. Hevalê Serdar bi baldarî guhdariya min dikir. Asoyên tariyê de li dûriyê temaşe dikim. Hevalê serdar; ev çar salê min e ku di nava gerîla de me, bi xwe jî bûm şahidê gelek bûyerên bi vî rengî. Berî şer, bivê nevê wê heyecaneke nepenî ku nayê tarîfkirin hebe. Ji vê re dibêjin hestên berî şer. Meseleya wê hinek kûr û dûr e, em bikevin nêv, nema emê bikaribin ji nav derên. Ez di wê baweriyê de me, ev tiştek gelek asayiyî ye. Ku bi rihê tevgerîn çêbibe, tu tişt nebe asteng. Binêre ez ji Êlihê tu ji Dêrika binxetê yî. Em herdu bi hev re di çeperekê de amadekariya cengekê dikin. Di nava kurdan de ev tişt çênebûye. Mesela ne ez û tu, bi hezaran wekî me hene. Dibe ku rewşên wisa di serhildanên din ên kurdan de jî çêbûbûn, bes a ku di pêşengiya serok de tu car di dîroka kurdan de pêk nehatiye. Serokatî bixwe jî dibêje, min zenga li ser mejiyê kurdan, bi serê derziyê paqij kir. Ger em bi mejiyê berê nêzîk bibin, ne min tu nas dikirî, ne jî te ez nas dikir. Lê tu dinêrî em li cem hev in. Ger em carnan nikarin bibin bersiv jî, ji kêmasiya kesayetiya me ye.

Sohbeta me her diçû kûr dibû, em li ser pêşbîniya tevgerîna dijmin axivîn. Hevalê Serdar; bi qasî ku min dijmin naskiriye, ji tirsan xew li wan heram bûye. Tu dizanî leşker ne wekî gerîla ne, xem û xeyalê wan cuda ne, xeyalên wan hemûyan bê ka kengî vegerin malê. Jixwe leşkertiyê ji neçarî dikin. Faşîst in ku ji mirovantiyê para xwe negirtine hene, bes ev jî kêm in. Piraniya wan bêdil leşkertiyê dikin. Dema ku ji wan re tê gotin operasyon heye, fena ku ziqûmê bidin wan, derûniya wan û nav û dilê wan tevlihev dibin.

Rast bû, her çiqas hevalê Serdar leşkertî nekiribû jî, bes nas û dostên wî yên ku leşkertî kiribûn, gelek bahs kiribûn. Hevalê Serdar berî ku leşkertiya wî bê, beşdarî partiyê dibe. Di pergala artêşên dewletan de, nêrîn û dîtin ne girîng e. Leşker koleyê fermana ye, ew qas! Bes di gerîlatiyê de, ya herî girîng vîna azad e. Nêrîn û ramanê xwe vegotin esas e.

Taht û zinarên çiyayê Kato, li ber wan reş e û niha kezeba leşkeran diqete. Baweriya xwe bi firokeyên xwe tînin. Jixwe tirk ji Katoyê re dibêjin, Çiyayên Tarîtiyê. Jixwe ji dûr ve, di tarîtiya şevê de, kêlî bi kêlî fîşekan eletexmînî davêjin. Bi vî awayî derûniya xwe aram dikin.
Hîna axaftina min di devê min de, ji bangî me kir, ev çi ye hûn dikin pistepist, bihêlin çend deqeyan razêm. Hişyariya Rêdar fena aveke sar bi me be, em veciniqîn û bersiva “temam” me li asoyên tarî nêrînên xwe tûj kir…

Wê bidome…

*Nivîsên berê