Erdal DÊRIK

Heval Zinar, di pêkanîna erkan de, bi biryar bû
Heval Gabar pêkanîna çalakiyan de bi israr bû
Heval Mazlûm di rihê ciwantiyê de mînak bû
Bi dilekî êş û birîn ez we bibîrtînim hevolno!

Me hevdu li Qendîl û Heftanînê nasî. Di bihareke şîn û xemilî de, li ber qiraxa aveke şîn de, bi beyaniya serê sibê re, me silav da hevdu û got; “Hûn bi xêr hatin hevalno! Bilbilan ji awaza dengên xwe, xêrhatina we dikirin. Avaşîn, Ava Xabûr jî bi pêlên xwe hûn silav dikirin.”

Xwezaya Heftanînê ji rengê xwe yê bihûştî girt, bi hatine avê hevalno! Dara pelçîmên, xwe teqandin û kêfxweşiya xwe, xwe didan nîşandan. Belê, sê bazên xaka dayîka pîroz, di temenê xwe yê ciwan de, li wir li hev civiyan, coş û şahiyan xistin nava koma me ya gerîla. Di temenê xwe yê ciwan de, xwe amade dikirin û tev bi moralbûn, ji ber ku em ji bona pratîkê derbasî zozana dibûn. Li ber keviyên berfê, di nava berfînan de bimeşin û di mêrgên şîn de li ser kaniyek sar avek vexwin. Bêhna xwe vekin, qewdek gul jî bidin dest hev û pê re jî, hêrsa dilê xwe di pratîkê de rihet bikin. Em li ber qiraxa wê avê meşiyan, li ber agirên êvarê, me çîrokên gerîla û bîranînên xwe gotin. Em bi hev re lîstin û keniyan.

Belê hevalno!
Bîranînên me, îro di mejiyê min de, lê ji dilê min diçin û tên. Weke bahozek lê bide, tenê mane bîranîn.
Heval Zinar; şeş salên xwe tijî kiribû di nava gerîla de. Li Amanosê tevlî bûbû û di sala 2003’an de derbasî Botan, Colemêrgê bû û di wê zivistanê de, li zozanên bi berf em bi hev re mam. Şeş mehan me bi hev re jiyan kir. Ew mayîna me li bakur, pir kêfa heval xweş kiribû. Herî tiştê balkêş ê hevalê Zinar, bêhnfirehî ya ku di nava xwe de digirt bû. Bi sebr bû û dilê însanan tu caran jê nedima. Dikete dilê her kesî û kenekî wî yê pir xweş hebû. Şêwazeke wî ya nerm û vekirî hebû. Hevalê Zinar pir jê teknîkê hez dikir. Xwedî helwesteke pir zelal bû. Di jiyanê de, dema xwe dinirxand û vala derbas nedikir.

Hevalê Gabar û Mazlûm jî, nû tevlî hêzên li Colemêrgê bûbûn. Hevalê Mazlûm, pir ciwan û qeşeng bû. Pir meraqa pratîkê dikir. Kenê wî û qerfên wî di jiyanê de, ciyekî taybet digirt. Çi karekî biketa pêşiya hevalê Mazlûm, jê piştrast bû. Bi dînamîka xwe ya ciwantiyê, di kesayeta wî de, pir aşkere xuya dikir. Hevalê Gabar jî, taybetmendiya wî ya herî pêş, pir germ bû. Hêrsa wî ya çalakiyê, zehmet e mirov bîne ziman. Bi taybet gava ku dijmin didît, çawa ku xwê birînê dişewîtîne, tehamûla wî jî nîn bû. Kîn û hêrsa heval jî, li beramberî dijmin ew qas dijwar bû û wiha digot; “Çi dibe bila bibe, divê em çalakiyekê bikin.” Hevalê Gabar, ji şehadetên ku li Çiyayê Reşkê çêbûbûn, pir bi bandor bûbû.

Belê hevalno!
Her sê heval, di bendawariya helandina berfa zozanan de bûn. Her roj berê xwe didan zozanên jorîn û digotin. Kengê ev berf bihele û emê bikevin rê û konê xwe li zozanan vebigirin û bi sebreke mezin. Roj hate ku karwan bi rê bikeve. Bi coş û şahiyê me dîlan girt. Coşa me di asta herî jor de, em bi rê ketin.
Me gava xwe ya yekem ji nava darên berû avêtin nava gûniyan. Bihara zazonan nû destpêkiribû. Li milekî qewiyên berfê û li aliyên din jî mêrgên hêşîn. Belê, zazonan rengê xwe, cilê xwe yê bûkanî danîn û xemla xwe ya xwezayê ya biharê li xwe kirin û di nava wê xemlê de, her sê heval û bi sekna wêneyekî ku nayê xeyalkirin meşiyan. Ne nivîskar dikarin wê xemlê binivîsin û ne jî nîgarkêş dikarin vê dîmenê nîgar bikin. Encax her sê heval dikarin bizanibin û di nava dilê xwe de çi veşartine. Tahma jiyanê û jiyan bixwe di hundirê xwe bi cî kiribûn. Girêdana van hevalan, bi hevaltiyê ve, weke girêdana zarokeke bi dayîka xwe re girêdayî be, ew qas mezin bû. Di meşê de, coşa van hevalan gihîşte asteke pir bilind. Bi taybet me çayek ji ava zozanan li ser qirşikan, hêliz û gûniyan çêkir û vexwar. Ev rewş, bi taybet hevalê Gabar û Mazlûm re pir bi wate dihat. Ji ber ku hêviyê wan pêk hatibû.

Em derbasî herêma xwe ya Şaxê(Çatak) bûn. Li wir jî, em pir bi hev re geriyan û me karên hêja kirin. Bi heval Gabar re em ketin çalakiyê. Wekî ku min berê jî gotibû, tehamûla heval li hember dijmin nemabû û bi rihê êrîşê tijî bû. Bibîranîn û kar em gihîştin meha tebaxê.

Lê mala felekê xera be!
Di carekê de, xiyanetê serê xwe deranî, destê xwe avête dilê paqij, dilê ciwanan. Ji bona xwe bi dijmin bide pejirandin, dikaribû destên xwe bavêjin jiyana hevalan. Ew hêmanên xwînrêj, bi her sê hevalan re derbasî Wanê bû û li wir xwe avêtibû hemêza dijmin. Her sê heval jî, piştî demekê nameyek bi rê kirin û gotin; “Hevalno! Ev deh roj in hêmanê xwînrêj xebera me jê nîn e. Em li benda 20’î îlonê ne. Hedefe me amade ye.” Ji ber ku HPG, di 20’ê tebaxê de, bi biryara “bêçalakîbûnê” girtibû. Heval jî, li bendê bûn ku ev dem biqede û çalakî bikin. Li ser vê bingehê jî, bîranîna şehîdbûna hevalê Cumaelî ku li Başkaleyê şehîd ketibû, her sê heval çalakiya xwe ya ku biryara wê dabûn, di 17’ê îlonê de kirin. Hêrsa dilên xwe, ji lûleyên tivingan bi fîşekan bi rê kirin ser dilê dijmin.

Mixabin piştî sê rojan, xebera şehadeta her sê hevalan gihîşte destê me. Xençer di piştê de hate çikandin, hêmanê xwînrêj, hevalan xistibû bin şopandinê. Û di 20’ê îlonê de, her sê hevalên me beşdarî karwana nemiran bûn. Çavên ku dualîteya di dîrokê de derketibû, berxwadanî û xiyanet, îro jî xwe dubare kir.

Oxir be hevalno!Rêka we, berdewama Egîd, Mazlûm, Zîlan û bi hezaran şehîdan e. Girêdana we ya hevaltiyê, biryara we ya çalakiyê, wê di aliyê jiyana me de bibe mînak û riya me ronî bike. Hûn çavkana roniya jiyana me ne.

<nivîsên berê>