Kurdî   |   Tirkî   | Farisî | Îngilîzî | Erebî | Elmanî
 
 
 

 

 
 

Waliyê Elezîzê û zîhniyeta qirkirinê

Cemîl Bayik

Waliyê Elezîzê, bi rengê "PKK’yiyan li kî derê bibînî dê tu şerjê bikî" daxuyaniyek da û medyaya tirk jî ev daxuyanî weşand. Ê ev daxuyanî dayî, waliyê dewleta tirk e û nûnerê wî yê fermî ye. Ev walî, bi pêkanîna polîtîkayên fermî yên dewleta tirk re erkdar e. Ev daxuyaniya Walî, mantiq û polîtîkayên dewleta tirk dide der. Ger ev daxuyaniya wî ya şexsî bûya û ji aliyê dewleta tirk ve nehatiba pesendkirin, nehatiba teswîpkirin, wê tevahî sazî û rayedarên dewleta tirk bi lez daxuyaniyên ku vê mehkûm dikin bidan, wê dawî li karê wî bianîna û wê doz lê hatiba vekirin.

Dewleta tirk, di vê rewşê de careke din li ser sûc hate zeftkirin. Daxuyaniya walî, polîtîkaya qirkirinê ya dewleta tirk bi awayekî pir aşkera û pir zelal datîne holê. Ji berê ve me digot, dewleta tirk ji derveyî înkar û tunekirina kurdan tu polîtîkayeke din nafikire, tenê mirinê layîqî kurdan dibîne, lê tu kesî bi vê bawer nedikir. Ev daxuyaniya walî û ji ber tu sazî û rayedarekî dewletê ev rexne jî nekir, ev tiştên me gotîn ka çiqas rast in bi terzeke ku her kes karibe fêm bike danî holê.

Li gorî dewleta tirk, "kurdê herî baş, kurdê mirî ye". Tişta ku bi salan e pêk tîne û di pêkanîna wê de israr dike ev e. Tenê tiştê ku dewleta tirk layîqî kurdan dibîne, weke ku dar û heywan têne şerjêkirin, şerjêkirina kurdan e. Ma polîtîkayeke ji vê hovtir heye? Ma ev polîtîka ne polîtîkaya qirkirinê ye? Di vê zîhniyetê de kurd weke însan û gel nayên dîtin, weke dar an jî heywanan têne dîtin. Ma ev nayê wê wateyê ku vê, bi aşkerayî û bêyî tu fikaran, datînin holê? Derdikeve holê ku dewlet şerjêkirina kurdan weke maf û erkekê dibîne. Di vê zîhniyetê de ji kurdan re maf û derfeta jiyanê nayê dayîn. Mîna vê, ji bo şerjêkirina wan bi aşkerayî bangawazî tê kirin. Ev bangawazî piştî bangawaziyên Serokê Fermandariya Giştî yên weke "divê neteweya tirk li hemberî kurdan refleksa xwe dane holê" û "yê ku nebêje ‘bextewar im ku ez tirk im’, xayîn e" hate çêkirin. Ev bangawazî hev temam dikin.

Li pêşberî vê daxuyaniya Walî û bêdengiya tevahî sazî û rayedarên dewletê, helwesta siyaseta tirk û (ji derveyî partî û grûbên sosyalîst) ya piraniya zêde ya partiyên siyasî yên vê temsîl dikin jî îbret e. Partiyên ku hema hema di her mijarekê de daxuyaniyê didin û helwest diyar dikin, li pêşberî vê daxuyaniya ku bi aşkerayî dibêje divê kurd bêne şerjêkirin û vê teşwîq dike, pêwîst nedîtin tu daxuyanî û helwestê jî nîşan bidin. Ev bêdengî, zîhniyeta van partiyan, kurdan çawa dibînin, çawa nêzîkî kurdan dibin, çi layîqî wan dibînin datîne holê. Ev, nîşan dide ku ew bi temamî polîtîkayên dewletê yên fermî esas digrin, pêk tînin, ev ne demokrat û azadîxwaz in. Divê kurd êdî rastiya van partiyan bibînin, di nav wan de cih negrin, alîkariyê nedin wan, bizanibin ku her yek rola celadekî dileyîze û pêwîst e li hemberî van helwest bigrin. Derketiye holê ku li hemberî polîtîkayên înkar û tunekirinê yên heta roja îro li hemberî gelê kurd hatine pêşxistin nesekinîne, tevahî êrîş, lînckirin, komkujî, girtin, îşkence, cezakirin, zext û qedexekirin pesend kirine, teşwîq kirine û dê ji niha û pê ve jî bi israr bidomînin. Bi helwestên xwe yên dawî jî li hemberî daxuyaniyên hovane yên bi rengê şerjêkirinê bêdeng mane. Danîne holê ku ev polîtîka pesend kirine. Polîtîkayên hilbijartinê jî bi temamî li ser dijminatiya PKK û kurdan, li ser tunekirina wan re pêş dixin, hewl didin serkeftinên xwe bispêrin vê. Kîjan kurdê bi wijdan dikare alîkarî û dengê xwe bide van partiyên ku xwe ji celadiyê re amade dikin? Her kurdê biwijdan, pêwîst e rastiya van partiyan bi tevahî însanên kurd bide fêmkirin, wan teşhîr û tecrîd bike.

Em dibînin ku heta roja îro dadgeh jî bêdeng maye, bi pêdiviya tu miameleyê nedîtine. Daxuyaniyên walî li gorî destûra bingehîn a tirk û zagonên tirk bixwe jî sûc e. Dadgeha tirk ku li hemberî vî sûcê hatîkirin neket hereketê, ev nîşan dide ku dadgeh bi aşkerayî polîtîkayên dewletê yên fermî esas digire, pêk tîne. Di nava tu destûreke bingehîn, zagon, têgihîna hiqûq û edaletê de cihê şerjêkirina kurdan nîn e. Şerjêkirina kurdan, teşwîqkirina wê, li hemberî mirovahiyê pêkanîna sûc e, ferz e cezayê wê jî pir giran be. Dewleta tirk, siyaset, dadgeh û çapemeniya wê tev bi hev re li hemberî kurdan qirkirina herî mezin pêk tînin. Pêwîste hêzên weke YE û DYA’yê bibînin ku kî terorîst e, pêwîst e vê mora kirêt a "terorîzm"ê ya bi bêmafî û temamî bi bêînsafî li PKK’ê xistine bibînin û vê sererast bikin. Pêwîst e ji ber hinek berjewendiyên xwe yên siyasî û aborî nebin hevbeşê vî sûcê ku dewleta tirk li hemberî mirovahiyê dike. Walî bi daxuyaniyên xwe hem bi teşwîqkirina şerjêkirina kurdan li hemberî mirovahiyê sûc dike, hem jî bi zirardayîna yekîtî û pêşeroja Tirkiyeyê sûcekî giran dike.

Helwesta medyaya tirk ecêbtir e. Medyatirk mijarkir malê raya giştî. Daxuyaniyên Walî ragihandine, lê pêwîst nedîtiye ku rexneyeke herî biçûk jî lê bike.

Li şûna ku rewşenbîr, nivîskar, akademîzan, demokrat, lîberal, demokratên civakî û welatparêzên tirk, li hemberî vê zîhniyeta faşîst rabin ser lingan, rexne bikin, mehkûm bikin, bang li tevahî civakê bikin ku li hemberî vê zîhniyetê li gel kurdan cihê xwe bigrin, bang li dewlet, siyaset, dadgeh û çapemeniyê bikin ku erk û berpirsiyariyên xwe bi cih bînin, em heman bêdengiya wan di vê derê de jî dibînin.

Divê kurd li her cihê lê dimînin vê zîhniyeta faşîst û pêkanînên wê protesto bikin, zanistiya xwe, yekîtiya xwe, hevgirtina xwe, rêxistinî û çalakiyên xwe yên azad mezin bikin, vê kûr bikin, domdar bikin û têkneçûna xwe garantî bikin.

VEGERE RÛPELA DESTPÊKÊ
       

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

MENÛ

MAL
NIVÎSÊN ROJEVÎ
ŞEHÎDÊN ME
HPG
MÛZÎK
WÊNE
ARŞÎVA NÛÇEYAN
TÊKILÎ
ALA HPG
ALA YJA - STAR

ÎRTÎBAT

RAGIHANDIN

(Der barê HPG'ê de - Der barê malperê de - Agahiyên Giştî - Nûçe)